Koninklijke Harmonie Leo XIII Izegem

  • Full Screen
  • Wide Screen
  • Narrow Screen
  • Vergroot lettergrootte
  • Standaard lettergrootte
  • Verklein lettergrootte


'K. H. Leo XIII' - geschiedenis



Ons doel is plezier te hebben in wat we doen, en tegelijk ons publiek te geven waar het recht op heeft: een schitterende muzikale ervaring!
En dat al bijna 100 jaar lang...


Onze wortels sedert begin vorige eeuw


De wortels van onze harmonie stammen uit de jaren twintig van de vorige eeuw. Het Christen Werkersverbond besliste op 17 augustus 1922 om een eigen "muziek" op te richten naast het toen al bestaande Koninklijke Harmonie van de Congregatie te Izegem. Door een eigen "muziek" op te richten was daarmee het aanbod van vermaakafdelingen die verbonden waren aan het toenmalige De Gilde compleet. De doelstelling van onze harmonie was dubbel: "persoonlijke ontwikkeling der leden op muzikaal gebied en het opluisteren van vergaderingen, feesten en optochten door het werkersverbond op touw gezet of eraan deelgenomen". Een eigen harmonie leidde tot hoogstaand cultureel vermaak, maar bond ook de leden aan De Gilde. Wie zal het zeggen, maar is het 100 jaar later anders?
 

alt

Onze harmonie in 1965, met hier en daar nog één van de huidige muzikanten...
 

Paus Leo XIII als symbool


Onze harmonie draagt de naam van een paus - jawel - Leo XIII. Een bekende paus, wanneer u onder andere bovenop de koepel van de Sint-Pietersbasiliek staat in Rome, kunt u centraal op de koepel de naam Leo XIII zien pronken. Dit is geen toeval... Paus Leo XIII was dan ook een opmerkelijke paus.

Wie was Leo XIII?

Vincenzo Gioacchino Pecci, geboren op 2 maart 1810, was het zesde kind van een Italiaanse adellijke familie. In 1837 werd hij tot priester gewijd en maakte hij deel uit van de diplomatieke diensten van de Pausstaten. Zijn oversten waren onmiddellijk aangenaam verrast door zijn kwaliteiten. Hij was flexibel, helder van geest en beschikte bovendien boordevol energie… Zo werd hij al snel gepromoveerd tot afgevaardigde van Benevento in 1838 toen hij een beetje later, in 1841, werd overgeplaatst naar de belangrijkere delegatie van Perugia. In januari 1843 werd hij in Brussel aangesteld als pauselijke nuntius, een gezant van de paus van de hoogst rang, permanent gebonden aan de regering van een bepaald land. Een tijdje later werd hij aartsbisschop.


alt
 

Een progressieve geestelijke met ambitie

Het drie jaar durende verblijf van Pecci in België was er een op korte termijn, maar stond wel symbool voor een belangrijke periode in het leven van de toekomstige paus. Hij ontdekte hoe katholieken in een moderne constitutionele staat konden profiteren van het parlementair systeem en van de van persvrijheid en vrije meninguiting. Twee beginselen die zijn verankerd in de Grondwet. In 1846 werd hij benoemd tot bisschop van het kleine bisdom Perugia. Daar bleef hij gedurende 32 jaar, ondanks het feit dat hij in 1853 kardinaal werd. Graag wilde hij een belangrijkere rol spelen, de onbekendheid waarin hij vertoefde vond hij namelijk maar niets. Hij ondernam vele pogingen om Rome voor zich te winnen, maar zonder resultaat. Rome verdacht hem, ten onrechte, van liberale sympathieën. Een zwakkere persoonlijkheid zou ongetwijfeld verbitterd reageren door deze lange periode van minachting door de hogere instanties, maar voor Pecci waren deze jaren van bezinning zeer vruchtbaar. Hij hield zich ijverig bezig met de systematische reorganisatie van zijn bisdom en met de spirituele en intellectuele verbetering van zijn geestelijkheid. Men liet Pecci ook het probleem van de verhouding tussen de kerk en de moderne maatschappij bekijken. Meer en meer raakte hij ervan overtuigd dat een negatieve houding ten opzichte van de vooruitgang zoals die terug te vinden was bij de conservatieve kerkelijke overheid onterecht werd veroordeeld. De vruchten van deze stille rijping werden, tot ieders verbazing, onthuld in zijn pastorale brieven van 1877 en 1878, waarop zelfs ver buiten de Italiaanse grenzen de aandacht gevestigd. In 1877 werd hij benoemd tot camerlengo, de hoogste kamerheer van de Paus tevens belast met het beheer van de pauselijke geldmiddelen.
 

Belang van de pauselijke encycliek

Bij de dood van paus Pius IX in februari 1878 werd Pecci herhaaldelijk genoemd als een van de voornaamste mogelijke opvolgers van de paus. Kardinaal Pecci werd verkozen op 20 februari 1878 bij de derde stemming in de Sixtijnse Kapel. Hij kondigde aan dat hij de naam Leo zou aannemen ter herinnering van Leo XII, die hij altijd al had bewonderd omwille van zijn kennis, zijn verzoenende houding tegenover tijdelijke regeringen en zijn verlangen om de relaties met de Christenen die zich van de Rooms Katholieke Kerk hadden afgescheurd, aan te halen. Uiteindelijk zou hij de kerk gedurende een kwart eeuw leiden. Er kan niet ontkend worden dat er tijdens het pontificaat van Leo XIII een nieuwe wind waaide door de kerkelijke rangen. Zijn bezorgdheid over de dialoog tussen de kerk en de wereld kwam vooral tot uiting in zijn vele encyclieken (pauselijke zendbrieven) die instructies gaven aan de katholieken over de hele wereld. Kerk en staat zouden in vrede moeten samenleven binnen de organisatie van een moderne maatschappij. De in 1891 geschreven encycliek 'Rerum Novarum' toonde behoedzaam aan dat het pausdom kennis had genomen van de problemen van de werkende klasse en die bijgevolg ook erkende. Hij was een man met een verbluffende intelligentie, een actief karakter, een sterk bewustzijn van zijn persoonlijke waarde en een goed gevoel voor ‘public relations’. Hoewel zijn pontificaat niet zoveel directe veranderingen bracht in de relatie tussen de Rooms Katholiek Kerk en de maatschappij, bracht het veel nieuwe opvattingen tot stand die in de volgende decennia zouden rijpen.
 

alt

Het belang van 'Rerum Novarum' herdenkt K.H. Leo XIII jaarlijks tijdens een eucharistieviering aan de vooravond van O.L.H.-Hemelvaart.
 


Dirigenten


In het begin waren Joseph Demeurisse en Emile Surmont afwisselend de dirigenten. In 1924 kwam met Joseph Berteele de eerste vaste dirigent in dienst, en dat voor ruim 20 jaar...  De beeltenis van onze eerste dirigent Joseph Berteele kreeg in ons oude repetitielokaal een prominente plaats aan de ingang. Ook vandaag zijn we de allereerste dirigent nog lang niet vergeten.

Vanaf september 1941 lag de harmonie n.a.v. het begin van de Tweede Wereldoorlog noodgedwongen stil. Daar kwam 4 jaar lang geen verandering tijdens de lange oorlogsjaren. Maar op de dag van de bevrijding - 8 september 1945 - liep onze harmonie alweer  in de straten van Izegem! Na de oorlogsjaren kon Joseph Berteele de repetities niet meer leiden wegens ziekte en er werd bijgevolg een beroep  gedaan op Leopold Maertens, die u hier onderaan op foto ziet. Hij werd geboren te Kuurne op 27 november 1916 en studeerde aan het conservatorium van Gent. Het zou overigens niet de laatste dirigent uit Kuurne zijn die bij ons de dirigeerstok hanteerde. Huidig dirigent Francis Bonte is eveneens geboren te Kuurne, 54 jaar later welliswaar. Leopold Maertens was leraar aan de stedelijke muziekacademie van Kortrijk en ook leraar koperblaasinstrumenten aan de vrije muziekschool van Izegem. Na twee zeer moeilijke jaren qua materieel, muziekinstrumenten, naar leden en muziekonderricht toe gaf hij zijn eerste concert op 1 december 1946. Het zou de eerste in een heel lange reeks zijn, want Leopold Maertens bleef 40 jaar lang de dirigeerstok hanteren bij Leo XIII. Naast Joseph Berteele staat Leopold Maertens symbool voor twee bijzondere dirigenten. Ze lieten beiden een fantastische muzikale erfenis voor K. H. Leo XIII na.


alt

Leopold Maertens

In mei 1986 werd Geert Steen dirigent, maar al 4 jaar later, begin 1990, nam hij ontslag. Op 13 mei 1990 kon naar aanleiding van het lenteconcert de nieuwe dirigent voorgesteld worden: Herbert Matton, geboren in Kortrijk op 25 december 1959. Hij had zijn sporen verdiend als dirigent van de harmonie Vrij en Blij uit Lauwe en die van het Sint-Jozefsinstituut in Kortrijk. In 1998 nam Hessel de Groff het dirigeerstokje over en vanaf oktober 2005 kwam Francis Bonte zoals u weet aan het  roer van deze harmonie.

Dit levert ons volgend overzicht:

  • 1922-1924 Joseph Demeurisse
  • 1924-1945 Joseph Berteele
  • 1945-1986 Leopold Maertens
  • 1986-1990 Geert Steen
  • 1990-1998 Herbert Matton
  • 1998-2005 Hessel De Groff
  • 2005-heden Francis Bonte

Voor meer info zie ook rubriek dirigent.


Bestuur


De allereerste voorzitter van Koninklijke Harmonie Leo XIII die we in onze annalen terugvinden is Henri D'Artois. Hij werd op 7 november 1939 opgevolgd door Marcel Vandommele. 10 jaar later, op het einde van 1949 werd Julien Renier voorzitter. Hij bleef zo'n 24 jaar voorzitter van het toenmalige 'Gildemuziek'. Michel Kesteloot engageerde zich begin 1973 om zich voor die taak te engageren. Veertien jaar later was het opnieuw tijd voor een herschikking van het bestuur. In 1987 werd Herman Jonckheere voorzitter. Een taak die hij 20 jaar met verf bekleedde. In de loop van 2007 werd Dirk Van Walleghem aangesteld. Tot op vandaag houdt hij samen met penningmeester Frans Vroman de touwtjes met plezier strak in handen. 


Bouwen aan de toekomst


Harmoniemuziek beleeft geen hoogdagen, maar we voelen ons niet geroepen ons daarbij neer te leggen. Integendeel. Dit doen we door muzikale jeugd via 'TOETi' en 'Leotalic' aan te spreken en door oudere muzikanten te overtuigen hun geliefde hobby weer op te nemen na een break. En vooral... door plezier in muziek voorop te stellen, een ware vriendengroep te zijn en door een onwaarschijnlijk vlot eigentijds muziekaanbod. In die zin laten wij bewust groepswedstrijden links liggen. Een bewuste keuze, maar elk jaar hebben we ook muzikanten die individueel deelnemen aan de Vlamowedstrijd. Dergelijke initiatieven moedigen we dan weer aan om zowel muzikale ervaring als podiumervaring op te doen. Op die manier wordt K. H. Leo XIII ook op een andere manier in de kijker geplaatst.

We kruisbestuiven op collectief vlak onze muzikanten liever met zoveel mogelijk andere culturele projecten. Dit kunnen samenwerkingen zijn met andere harmonieën, maar ook koor, chanson, film en toneel komen aan bod. Bovenal moet muziek (maken) in de eerste plaats ontspanning blijven! Geen verplichte les, of examen. Die taak is weggelegd aan de overkant van ons lokaal in de Kruisstraat, in Kunst- en muziekacademie Art'Iz. 
Wij zetten op onze eigen manier volop in op groei. Begin 2011 werd daarvoor een doorstart genomen met de inhuldiging van onze vernieuwde repetitielokalen. Later dat najaar werden nieuwe pauken en xylofoon aangeschaft en in oktober 2012 werden tijdens ons 90-jarig jubileumconcert nieuwe kostuums voor alle muzikanten in gebruik genomen. 


Jubileumconcerten om geschiedenis in ere te houden


jubileum 90 jaar Koninklijke Harmonie Leo XIII 

Op zaterdag 27 oktober 2012 concerteerden we in een jubileumeditie samen met Sabien Tiels ter ere van ons 90 jarige bestaan. 

jubileum 95 jaar Koninklijke Harmonie Leo XIII 

Op zaterdag 21 oktober 2017 organiseren wij een concert 'Leo XIII 95 jaar jong'. Het belooft alweer een speciaal concert te worden.

jubileum 100 jaar Koninklijke Harmonie Leo XIII 

Onze 100ste verjaardag beloven we groots aan te pakken. Deze unieke gebeurtenis mogen en kunnen we niet zomaar aan ons laten voorbijgaan. Het bestuur treft nu reeds de eerste, nodige voorbereidingen voor dit groots concert. Houd zeker eind oktober 2022 vrij in uw agenda. Wordt vervolgd. 
 

Bronnen: Dr. Jean-Marie LERMYTE, "Gedeelde Eenheid, De christelijke arbeidersbeweging in Izegem-Emelgem-Kachtem 1940-1991", pp. 249 ev.


 

U bent hier Leo XIII Geschiedenis